• LITERATURA

TADEUSZ CHRÓŚCIELEWSKI

(1920-2005) poeta, prozaik, tłumacz, pracownik naukowy Uniwersytetu Łódzkiego oraz nauczyciel licealny. Urodzony w Mińsku Mazowieckim, syn Aureliusza i Janiny z Kryckich, zmarł i został pochowany w Łodzi, gdzie mieszkał od czasu zakończenia II wojny światowej. Był współzałożycielem Wydawnictwa Łódzkiego i redaktorem naczelnym Kwartalnika Społeczno Kulturalnego „Osnowa”. Tuż po wojnie pracował również w redakcji tygodnika „Wieś”. Debiutował w 1937 r. w „Życiu Podlasia”. Pisał powieści (Szkoła dwóch dziewcząt, Laska Matuzalema, Mój ożenek w krainie Feaków), opowiadania, tomy poezji, gawędy historyczne i szkice literackie. Tłumaczył poezję rosyjską, ukraińską i białoruską. W 1980 r. ukazał się tom poetycki „Tożsamość”, zawierający wybór jego wierszy z lat 1938-1980.  W 1985 r. wydał wspomnienia pod tytułem „Uczeń czarnoksiężników”.

 

Wiele z jego wierszy wiernie oddaje atmosferę przedwojennego Mińska Mazowieckiego. Jego artykuły ukazywały się w „Roczniku Mińskomazowieckim”. Jako lokalny patriota, część swoich zbiorów rodzinnych powierzył Towarzystwu Przyjaciół Mińska Mazowieckiego oraz Miejskiej Bibliotece Publicznej w Mińsku Mazowieckim. Był honorowym członkiem Towarzystwa Przyjaciół Mińska Mazowieckiego oraz honorowym obywatelem Mińska Mazowieckiego. Laureat wielu nagród krajowych i zagranicznych, w tym Nagrody Ministra Kultury i Sztuki. W 2002 r. został również nagrodzony Nagrodą Powiatu Mińskiego „Laura” w dziedzinie kultury i sztuki.

 

KRZYSZTOF SZCZYPIORSKI

Urodzony w 1949 w Mińsku Mazowieckim, gdzie mieszka do dziś. Poeta, publicysta, malarz, pracownik Muzeum Ziemi Mińskiej oraz twórca i kustosz Muzeum 7-go Pułku Ułanów Lubelskich. W latach 1989 – 2004 był prezesem Towarzystwa Pamięci 7-go Pułku Ułanów Lubelskich im. gen. Kazimierza Sosnkowskiego w Mińsku Mazowieckim. Znawca historii i tradycji kawalerii polskich. Opublikował dziewięć tomików poetyckich, wysoko ocenianych przez poetów i krytyków literackich (m.in. Ernesta Brylla), w których często pojawiają się wątki lokalne, co służy promocji Ziemi Mińskiej w literaturze. Autor monografii albumowej „Ułani Lubelscy” (wyd. 2008 i wyd. poszerzone 2010) oraz „Historii kościoła Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Mińsku Mazowieckim” (2010). Uczestniczył w stworzeniu, a następnie pracował jako redaktor w pismach lokalnych „Dzwon” oraz „Logos”. Należy do zespołu redakcyjnego „Rocznika Mińsko-Mazowieckiego”, gdzie zamieszcza artykuły dotyczące historii regionu. Jest członkiem Związku Literatów Polskich oraz Polish-American Poets Academy. Był wielokrotnie odznaczany:  1996 r. - Srebrny Krzyż Zasługi, 2001 r. - Zasłużony Działacz Kultury, 2005 r. - Złoty Krzyż Zasługi, 2006 r.- Brązowy Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”. W 2010 roku otrzymał Nagrodę Powiatu Mińskiego „Laura”. Uprawia również malarstwo olejne. W latach 1983 – 1992 we współpracy z grupą plastyków „Blik 83” zorganizował cykl kilkunastu wystaw plastycznych.

 

MAŁGORZATA GUTOWSKA – ADAMCZYK

Pisarka i scenarzystka, żona reżysera Wojciecha Adamczyka („Ranczo”) jest absolwentką Wydziału Wiedzy o Teatrze Akademii Teatralnej w Warszawie. Przez pewien czas była nauczycielką języka polskiego i łaciny w Liceum Ogólnokształcącym im. Polskiej Macierzy Szkolnej w Mińsku Mazowieckim, a także współwłaścicielką firmy handlowej.

 

Zadebiutowała jako scenarzystka popularnego serialu TVP Tata, a Marcin powiedział… z Piotrem Fronczewskim w roli głównej. W latach 2003 – 2008 pisała również dialogi do serialu  Na Wspólnej. Jest autorką bestsellerowej trzytomowej sagi Cukiernia Pod Amorem, a także powieści: 110 ulic, 220 linii, Niebieskie nitki, 13. Poprzeczna, Wystarczy, że jesteś, Serenada, czyli moje życie niecodzienne, Mariola, moje krople...  oraz miniaturki Jak zabić nastolatkę (w sobie)?, której wersję sceniczną pt. Czterdziestka w opałach można oglądać w warszawskim teatrze Kamienica w brawurowej interpretacji Katarzyny Żak.

 

STANISŁAWA GUJSKA

Pisarka i nauczycielka, pochodzi z gminy Jakubów. Po studiach w zakresie pedagogiki specjalnej pracowała z dziećmi niepełnosprawnymi – podopiecznymi Zespołu Szkół Specjalnych im. Janiny Porazińskiej w Ignacowie. Wiersze zaczęła pisać w dzieciństwie i kontynuowała pisanie przez całe życie, chociaż jej oficjalny debiut z utworami dla dzieci w „Świerszczyku” oraz w „Echu Podlasia” nastąpił dopiero, kiedy zakończyła pracę zawodową. Wydała trzy zbiory utworów: Wierszyki domowe, Promyk szczęścia oraz Dedykacja. Uczestniczyła w IX edycji ogólnopolskiego konkursu "Beatus qui amat" i jest współautorką antologii "Włosy zaplątane w sen", wydanej w Szczecinie w 2002 roku,a także antologii "Zatopione w bursztynie" z 2003 r.

 
Tematem jej poezji są uniwersalne zagadnienia, wśród których istotne miejsce zajmuje miłość do własnej „małej ojczyzny”. Jest osobą aktywną społecznie i zaangażowaną w działania na rzecz Gminy Jakubów, na terenie której mieszka oraz Powiatu Mińskiego. Wspomaga pracę wielu instytucji kultury. Od 2005 r. prowadzi warsztaty literackie dla młodzieży i dorosłych w grupie literackiej działającej pod nazwą „Jakubowskie pióra”. Pokłosiem pracy grupy jest wydany niedawno tomik wierszy uczestników. Pani Gujska chętnie uczestniczy w spotkaniach z młodymi ludźmi, motywując ich do rozwijania swoich zainteresowań oraz podkreślając wagę świadomego funkcjonowania człowieka w otaczającym go świecie.

 

---

 

• MALARSTWO I RZEŹBA

 

KONSTANTY LASZCZKA

 

(1865 – 1956) rzeźbiarz, malarz i grafik urodzony we wsi Makówiec Duży w gminie Dobre. Syn chłopskiej rodziny (rodzice Antoni Laszczka i Katarzyna z d. Kupiec), dzięki wsparciu ziemiańskiej rodziny Ostrowskich w 1885 r. rozpoczął studia plastyczne w akademii warszawskiej pod kierunkiem Jana Kryńskiego i Ludwika Pyrowicza. W 1891 r. otrzymał stypendium Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych na studia w paryskiej École des Beaux-Arts, gdzie jednym z jego nauczycieli był Gérôme. Do Polski wrócił w 1987 r.

 

W latach 1900-1935 był kierownikiem katedry rzeźby Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie, gdzie przyjaźnił się ze Stanisławem Wyspiańskim i Leonem Wyczółkowskim, a jego uczniami byli m.in. Bolesław Biegas, Xawery Dunikowski, Franciszek Mączyński, Olga Niewska i Ludwik Puget. W 1937 r. za całokształt zasług dla polskiej sztuki został odznaczony Złotym Wawrzynem Akademickim Polskiej Akademii Literatury.

 

Tematem większości jego prac są sceny folklorystyczne oraz portrety (m.in. Juliana Fałata, Feliksa Jasieńskiego, Zenona Przesmyckiego – Miriama, Ferdynanda Ruszczyca, Leona Wyczółkowskiego i Stanisława Wyspiańskiego). W jego twórczości widoczne są wpływy Auguste`a Rodina oraz symbolistów. Większość prac znajduje się w zbiorach Muzeum Narodowego w Warszawie.

 

JÓZEF KRZYSZTOF ORACZEWSKI

Urodził się 7 czerwca 1951 roku w Warszawie, mieszka w Sulejówku. Jest absolwentem warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych, uzyskał również dyplom Studium Scenografii Teatralnej i Filmowej u profesora Józefa Szajny. Uprawia malarstwo sztalugowe, wielkoformatowe, rysunek i grafikę. Odrębną dziedziną jego twórczości, w której jest międzynarodowym autorytetem są instalacje przestrzenne. W swoim dotychczasowym dorobku ma organizację ponad 40 wystaw indywidualnych oraz udział w licznych ekspozycjach zbiorowych na całym świecie. Ponad 500 prac artysty znajduje się w kolekcjach państwowych i prywatnych w kraju i za granicą.  Organizowany przez niego „Czerwcowy Ogród Sztuk” w Sulejówku stanowi jedno z najważniejszych wydarzeń kulturalnych nie tylko w mieście Sulejówek, ale w całym Powiecie Mińskim.  Wśród jego prac są cykle malarskie: Rozbicia, Wielopostaci, Droga, Dekalog, Słownik, Światła, Skrzydlaci, Drzewoludzie, Nieustająca dostawa pozytywnej energii, Biczowani oraz instalacje przestrzenne m.in. Koń Trojański, Drzewo Życia, Skala Ludzka, Pompejańska, Pamięci Ojca, Ptak, Dotknięcie Anioła. Za swoją twórczość oraz zasługi w dziedzinie sztuki otrzymał odznaczenie państwowe „Krzyż Oficerski Odrodzenia Polski”.

 

Zobacz stronę artysty: www.oraczewski.pl

 

 

---

 

• FILM

 

JAN HIMILSBACH

 

(1931-1988) Urodził się i wychował w Mińsku Mazowieckim, mieszkał przez większość życia w Warszawie. Aktor, scenarzysta i pisarz, z zawodu kamieniarz (w czasie swojej pracy na Powązkach to właśnie on wykonał płytę nagrobną Marka Hłaski). Zanim rozpoczął karierę artystyczną, pracował jako górnik, piekarz, ślusarz i palacz na statkach. Jego sława aktorska zaczęła się już po śmierci, w miarę jak powstawała legenda kultowego filmu „Rejs”, w którym Himilsbach po raz pierwszy pojawił się na ekranie w drugoplanowej roli u boku Zdzisława Maklakiewicza, z którym często grywał w duecie. Zagrał w ponad 50 filmach, głównie były to role epizodyczne, m.in. Kwiat Paproci, Dziewczyny do wzięcia, Nie ma róży bez ognia, Czterdziestolatek, Brunet wieczorową porą, Daleko od szosy,  Rodzina Leśniewskich, Białe tango i wiele innych.  Na podstawie jego scenariuszy powstało kilka filmów m.in. współtworzone z Januszem Kondratiukiem Jedenaste przykazanie.

 

TOMASZ KAROLAK

Urodził się w 1971 r. w  Radomiu, wychowywał się m.in. w Mińsku Mazowieckim. Aktor filmowy i teatralny. Swoją edukację artystyczną rozpoczął udzielaniem się w szkolnym kółku teatralnym w czasie nauki w Liceum Ogólnokształcącym im. Polskiej Macierzy Szkolnej w Mińsku Mazowieckim. W 1997 r. ukończył Państwową Wyższa Szkołę Teatralną w Krakowie. Występował w Teatrze im. Słowackiego w Krakowie oraz na deskach łódzkiego Teatru Narodowego. Karierę filmową rozpoczął w 2003 roku od roli drobnego złodziejaszka Goldiego w filmie "Ciało".  Popularność przyniosła mu rola w serialu „Kryminalni” (2004-2007).  W marcu 2010 otworzył własny teatr pod nazwą IMKA.

 

---

 

 

• MUZYKA

 

STANISŁAW PTASIŃSKI

Twórca muzyki ludowej. Mieszka w Wielgolesie w Gminie Latowicz. Na instrumentach zaczął grać w wieku sześciu lat, występował od dziesiątego roku życia. Gra na trzyrzędowej harmonii pedałowej i na instrumentach dętych. Od początku lat siedemdziesiątych występuje solo, jak również z rodzinną Kapelą Ptasińskich w ogólnopolskich i międzynarodowych konkursach, przeglądach, prezentacjach i festiwalach zdobywając wyróżnienia i wysokie nagrody. Jest wielokrotnym uczestnikiem Mazowieckiego Festiwalu Kapel i Śpiewaków Ludowych. Pan Stanisław Ptasiński nie zapomina o miejscowych uroczystościach, oglądać i słuchać go można przy okazji dożynek, imprez strażackich i festynów. Uwieńczeniem jego osiągnięć w kultywowaniu muzyki ludowej było zdobycie I miejsca i statuetki " Boryny" w kategorii zespołów muzycznych podczas III Biesiady Weselnej w Węgrowie w 1999 r. Sukces w Węgrowie i transmisja telewizyjna spowodowały, że o Panu Stanisławie Ptasińskim i jego Kapeli mogła dowiedzieć się cała Polska.